وقتی فروشنده میگوید «دستگاه تاچ دارد»، هنوز مشخص نیست صفحه با چه روشی لمس را تشخیص میدهد. تاچ خازنی و تاچ مادونقرمز هر دو برای صفحات لمسی استفاده میشوند، اما هرکدام برای اندازه و کاربرد متفاوتی مناسب هستند.
در نواپرداز انتخاب نوع تاچ بر اساس اندازه صفحه انجام میشود. برای صفحهنمایشهای تا ۲۲ اینچ از تاچ خازنی استفاده میکنیم و برای سایزهای بزرگتر، تاچ مادونقرمز یا همان IR را به کار میبریم. در ادامه تفاوت این دو نوع تاچ را بررسی میکنیم تا راحتتر بتوانید گزینه مناسب دستگاه خود را انتخاب کنید.
اگر میخواهید ابتدا خود دستگاهها را ببینید، میتوانید صفحه استند و کیوسک لمسی را مشاهده کنید.
تاچ خازنی چیست؟
تاچ خازنی همان فناوری لمسی است که در بیشتر گوشیهای هوشمند استفاده میشود. در این نوع صفحه، یک میدان الکتریکی ضعیف وجود دارد و زمانی که انگشت صفحه را لمس میکند، تغییری در این میدان ایجاد میشود. دستگاه با تشخیص این تغییر، محل لمس انگشت را مشخص میکند. این فناوری معمولاً با نام PCAP نیز شناخته میشود.
تاچ خازنی برای کارهایی که به دقت بیشتری نیاز دارند، مثل انتخاب دکمههای کوچک یا کار با منوهای شلوغ، گزینه مناسبی است. لمس آن روان و سریع است و چون سنسور جداگانهای دور صفحه دیده نمیشود، ظاهر صفحه نیز یکدستتر باقی میماند. این نوع تاچ قابلیت تشخیص چند لمس همزمان را هم دارد.
البته تاچ خازنی محدودیتهایی هم دارد. این فناوری لمس انگشت را با دقت بالایی تشخیص میدهد، اما معمولاً با دستکش ضخیم یا قلم معمولی کار نمیکند؛ مگر اینکه صفحه از ابتدا برای این نوع استفاده طراحی شده باشد. همچنین در نواپرداز برای نمایشگرهای بزرگ، تاچ خازنی انتخاب اصلی نیست.
تاچ مادونقرمز چیست؟
تاچ مادونقرمز یا IR با استفاده از یک شبکه نور نامرئی در اطراف صفحه کار میکند. زمانی که انگشت، دستکش یا قلم این نور را قطع کند، دستگاه محل لمس را تشخیص میدهد.
یکی از مزیتهای مهم این فناوری این است که برای تشخیص لمس، نیازی به تماس مستقیم انگشت با یک سطح حساس خازنی ندارد. به همین دلیل، کاربر میتواند با انگشت، دستکش یا قلم با صفحه کار کند.
این ویژگی باعث شده تاچ مادونقرمز برای کیوسکها و استندهای لمسی بزرگ گزینه مناسبی باشد. در اطراف صفحه یک قاب وجود دارد که فرستندهها و گیرندههای نور مادونقرمز داخل آن قرار گرفتهاند.
دقت تاچ IR برای دکمههای بسیار کوچک معمولاً به اندازه تاچ خازنی نیست، اما برای منوها، گالری محصولات، ثبت سفارش و کاربردهای معمول فروشگاهی عملکرد مناسبی دارد. البته نور بسیار شدید و مستقیم ممکن است در برخی مدلها باعث ایجاد لمس ناخواسته شود؛ بنابراین بهتر است دستگاه در معرض مستقیم نور شدید خورشید قرار نگیرد.

کدام تاچ برای چه سایزی از دستگاه های لمسی مناسب است؟
در دستگاههای نواپرداز، انتخاب نوع تاچ بر اساس اندازه صفحه انجام میشود. این تقسیمبندی مربوط به محصولات نواپرداز است و لزوماً برای محصولات سایر برندها به همین شکل نیست.
| معیار | تاچ خازنی | تاچ IR |
|---|---|---|
| سایز در نواپرداز | تا ۲۲ اینچ | بزرگتر از ۲۲ اینچ |
| روش تشخیص لمس | تغییر میدان الکتریکی با لمس انگشت | قطع شدن نور مادونقرمز |
| کار با دستکش و قلم | معمولاً با انگشت و بدون دستکش | انگشت، دستکش و قلم |
| دقت برای دکمههای کوچک | بالاتر و نزدیک به تجربه کار با گوشی | برای منوهای فروشگاهی مناسب است |
| قاب دور صفحه | ندارد | دارد |
| طول عمر | تعداد لمس عامل اصلی خرابی نیست؛ آسیب جدی به شیشه یا برد تاچ میتواند باعث خرابی شود | تعداد لمس عامل اصلی خرابی نیست؛ گردوغبار و آسیب به قاب یا سنسورها میتواند عملکرد آن را مختل کند |
بهطور خلاصه، تاچ خازنی برای صفحات کوچک و کارهایی که به لمس دقیق نیاز دارند مناسبتر است. تاچ مادونقرمز بیشتر برای صفحات بزرگ استفاده میشود و امکان کار با انگشت، دستکش و قلم را هم فراهم میکند.
مزایا و معایب تاچ خازنی و مادونقرمز
اگر صفحه کوچک است و دقت لمس اهمیت زیادی دارد، تاچ خازنی انتخاب مناسبتری است:
- لمس سریع و روانی دارد.
- قاب سنسور در اطراف تصویر دیده نمیشود.
- برای دکمهها و آیتمهای کوچک دقت بیشتری دارد.
- معمولاً با دستکش ضخیم یا قلم معمولی کار نمیکند.
اگر صفحه بزرگ است یا کاربران باید بتوانند با روشهای مختلف با دستگاه کار کنند، تاچ مادونقرمز گزینه مناسبتری است:
- با انگشت، دستکش و قلم کار میکند.
- برای نمایشگرهای بزرگ مناسب است.
- قاب سنسور در اطراف صفحه دیده میشود.
- نور بسیار شدید و مستقیم ممکن است در برخی شرایط باعث لمس ناخواسته شود.

طول عمر تاچ خازنی و مادونقرمز
در هر دو فناوری، تعداد لمسهای روزمره بهتنهایی عامل اصلی خرابی نیست. تفاوت اصلی در نوع آسیبهایی است که میتواند عملکرد هرکدام را مختل کند.
در تاچ خازنی، حسگر پشت شیشه قرار دارد و کاربر خود شیشه را لمس میکند. بنابراین استفاده روزمره و لمس مداوم باعث تمام شدن عمر تاچ نمیشود. عواملی مثل خراش عمیق، شکستن شیشه یا خرابی برد تاچ میتوانند عملکرد آن را مختل کنند.
در تاچ مادونقرمز نیز سطح مشخصی وجود ندارد که بر اثر تماس مداوم انگشت ساییده شود. در این فناوری، لمس با قطع شدن نور اطراف قاب تشخیص داده میشود. به همین دلیل، عواملی مثل تجمع گردوغبار در شیارهای قاب، ضربه به قاب یا خرابی فرستندهها و گیرندههای مادونقرمز میتوانند روی عملکرد تاچ تأثیر بگذارند.
در بعضی موارد، اگر مشکل به دلیل گردوغبار باشد، تمیز کردن صحیح قاب میتواند عملکرد تاچ را به حالت عادی برگرداند و نیازی به تعویض شیشه نباشد.
قبل از خرید چه نکاتی را بررسی کنیم؟
قبل از انتخاب نوع تاچ، بهتر است به این چند سؤال پاسخ دهید:
- صفحهنمایش دستگاه چند اینچ است؟
- کاربران بیشتر با انگشت کار میکنند یا ممکن است دستکش داشته باشند؟
- دکمهها و گزینههای نرمافزار کوچک هستند یا بزرگ؟
- دستگاه در چه محیطی نصب میشود و آیا در معرض نور مستقیم و شدید خورشید قرار دارد؟
اگر کاربران با دستکش کار میکنند، تاچ IR معمولاً انتخاب مناسبتری است. اگر دکمههای نرمافزار کوچک هستند و دقت لمس اهمیت بیشتری دارد، تاچ خازنی عملکرد بهتری ارائه میدهد.
در نهایت، بهتر است ابتدا اندازه صفحه و نوع استفاده از دستگاه مشخص شود و بعد نوع تاچ را انتخاب کنید. در محصولات نواپرداز، برای صفحات تا ۲۲ اینچ از تاچ خازنی و برای صفحات بزرگتر از تاچ مادونقرمز استفاده میشود. تاچ خازنی تجربهای نزدیک به صفحه گوشی ارائه میدهد و تاچ مادونقرمز برای نمایشگرهای بزرگ و استفاده با انگشت، دستکش یا قلم مناسب تر است.